عضو جامعه مدرسین: برخی مراجع به احمدی نژاد اجازه ملاقات ندادند
سفر رئیس جمهوری به قم پس از مدت ها صورت گرفت که البته با حاشیه هایی همراه شد. از جمله آنکه دیدار تیم دولت با آیت الله صافی گلپایگانی صورت نگرفت و البته این اتفاق برای دیدار تیم دولت با آیات عظام وحیدی و شبیری هم تکرار شد.
درباره سفر روزهای پایانی سال گذشته احمدی نژاد به قم و حواشی آن گفت وگویی با آیت الله غروی انجام داده ایم که با هم می خوانیم:
رئیس جمهور در آخرین روزهای سال گذشته با سفر به قم با سه تن از مراجع و یکی از علمای این شهر دیدار کرد. ارزیابی جنابعالی از این سفر چیست و آیا فکر می کنید به بهبود روابط دولت و قم که در سال های اخیر با مشکل مواجه بود، موثر است؟
لازم است در ابتدا به ذکر مقدمه ای بپردازم. مراجع و علما دارای جایگاه ویژه ای در فرهنگ و اعتقادات ایرانیان هستند و مردم کشورمان ارتباط خاصی با آنها برقرار می سازند یعنی مراجع و علما را محرم خود می دانند و در مواردی که به مشکلات سخت برمی خوردند به مراجع و علما مراجعه می کنند.
از سوی دیگر، علما و مراجع دیده بانان فرهنگی اسلام هستند و مراقبند که دشمنان و نامحرمان به مرزهای فرهنگی کشور تعرض و تعدی نکنند. همچنین نباید فراموش کرد که مردم حلال و حرام خود را از مراجع می گیرند و فتوای مراجع برای آنان حجت است لذا می توان این گونه نتیجه گرفت که دولت اسلامی موظف به ارتباط گیری و ایجاد رابطه با مراجع است و باید نقطه نظرات این حضرات را در تصمیم گیری های خود مدنظر قرار دهد چرا که نظرات و توصیه های مراجع و علما شخصی نیست و مربوط به مشکلات مردم و جامعه است یعنی علما و مراجع هیچ سود شخصی در این میان ندارند.
در اینکه علما و مراجع هیچ گاه به دنبال خواسته های شخصی خود نبوده اند، شکی نیست. دولت ها تا چه حد به این نظرات توجه کرده اند؟
متاسفانه دولت ها به این نظرات و توصیه ها توجه لازم را نداشته اند و ندارند. آنها که نمی خواهند نقش تاثیرگذار مراجع را باور کنند و بسیار در اشتباه هستند. انتظار ما از دولت نهم و دهم که با عنوان دولت اسلامی روی کار آمدند بسیار بیشتر از دولت های قبلی بود که شعارهایی دال بر سازندگی و توسعه سیاسی داشتند. باید به این مساله هم توجه داشت که مقام سخن و شعار فرسنگ ها با مقام عمل فاصله دارد و متاسفانه در طول فعالیت این دولت ها تنها شعار داده شد و عمل اجرایی موردقبولی صورت نگرفت.
سطح ارتباط میان این دو دولت با مراجع و علما بسیار پایین بود که همین مساله موجب گلایه بزرگان قم شد لذا روابط قم و دولت به سردی گرایید.
از بحث حضور آقای احمدی نژاد در قم در آخرین روزهای سال 88 دور شدیم. اکنون شایعه شده که برخی از دیدارهای بین علما و مراجع عظام با تیم دولت که به قم سفر کرده بودند، صورت نگرفته آیا این ادعاها صحیح است؟
درست است. برخی مراجع اجازه ندادند و مبنای آنها هم تجارب گذشته و همچنین عدم توجه حضرات دولت به نصایح و توصیه های مراجع بود اما برخی هم آنها را به حضور پذیرفتند و زمینه را برای گوشزد کردن گلایه هایشان از دولت مفید دانستند. برخی شخصیت ها و گروه ها برای راضی کردن حضراتی که تمایلی به دیدار تیم دولت نداشتند واسطه شدند اما در نهایت توفیقی نداشتند.
آقای احمدی نژاد در این سفر به دفتر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم هم رفت و با اعضای این تشکل که عمدتاً حامیانش در انتخابات بودند، دیدار کرد. از آنجا که شما عضوی از این تشکل هستید، این جلسه را چگونه ارزیابی می کنید؟
فرمودید در این جلسه حضور نداشتید، علت خاصی داشت؟ شاید پاسخ به این سوال دشوار باشد. دولت مشروعیت خود را از ناحیه رای مردم و به واسطه تنفیذ مقام معظم رهبری کسب کرده است و خدمت احمدی نژاد را خدمت به نظام و کشور می دانم اما دل من از مناظره های انتخاباتی و مصاحبه احمدی نژاد در همان ایام و همچنین تخریب چهره های نظام چرکین است. متاسفانه هنوز اقدامی برای جبران این امور صورت نگرفته است.
به دلیل این مواردی که ذکر کردم نظام بهای سنگینی پرداخت کرد و در حافظه نظام خواهد ماند. البته نباید از خطاهای برخی نخبگان گذشت. با توجه به تمامی این موارد برای رفتن به این جلسه مردد بودم و در نهایت تصمیم گرفتم در این جلسه حاضر نشوم.
برخی دولتمردان از جمله اسفندیار رحیم مشایی اخیراً از دست هایی سخن گفته که مانع ارتباط مطلوب بین دولت با مراجع قم می شوند. شما که از علمای قم هستید، تا چه حد به وجود این دست ها معتقدید؟
دست ها دیگر چیست؟ اظهارنظرهای آقای شمقدری در چند سال قبل را به خاطر دارید یا مواضع آقای مشایی و عملکرد او را یادتان هست؟ برخی فکر می کنند مسائل از دید مراجع و علما پنهان می ماند اما غافل هستند که این بزرگان اخبار صحیح را می بینند و می شنوند و به رسانه ها و مطبوعات توجه دارند. برخی حضرات خیال می کنند مراجع از اتفاقات کشور خبر ندارند و در جریان اخبار نیستند و تصور می کنند که این بزرگان روحانی تنها بر اساس اظهارات و حرف های دیگران به ابراز عقاید خود می پردازند.
زمانی که به مردم فشارهای سنگین وارد می شود و آنها دست خود را از هر راهکاری کوتاه می بینند به مراجع پناه می آورند و در نزد آنها تظلم خواهی می کنند.
ظاهراً عدم تعریف درست و دقیق از رابطه مراجع با دولت عامل بخشی از این سردی ها در روابط است. اینگونه نیست؟
مسوولان بلندپایه در قوای کشور باید ارتباط خود را با مراجع تقویت و تعریف کنند تا از دغدغه های دینی و فرهنگی آنها مطلع شوند که مربوط به کل کشور است و با دانستن این دغدغه ها بتوانند قوانین و مقررات قابل دفاعی را تصویب کنند و مشکلات مردم را بفهمند و در جهت حل آنها حرکت کنند و حتی اگر لازم بود پاسخ دهند. همانطور که اشاره شد یکی از مشکلات دولت با مراجع عدم تعریف درست رابطه بین آنهاست.
این عدم تعریف رابطه در 30 سال اخیر مشکلاتی را پدید آورده که به ویژه در دولت های نهم و دهم به خوبی نمایان است که شاید به دلیل برخی رفتارهای سرد از جانب دولت یا مقاومت های نابجای آنان بوده است اما هر چه باشد باید اذعان داشت اکنون رابطه گرمی برقرار نیست.
آیت الله مکارم شیرازی در بخشی از ملاقات با آقای احمدی نژاد، بر لزوم توجه دولت به بودجه حوزه های علمیه تاکید کردند. این موضوع در چند سال اخیر حاشیه های زیادی برای دولت داشته و انتقادات زیادی نسبت به آن شده است. شما تا چه حد بر لزوم تامین بودجه حوزه توسط دولت تاکید دارید؟
این تفکر که دولت بودجه حوزه های علمیه را تامین می کند، تفکری اشتباه است چرا که بودجه اصلی حوزه توسط مراجع عظام تامین می شود و با تلاش آنهاست که حقوق اساتید و طلاب پرداخت می شود این یعنی که حوزه وابستگی مالی به دولت ندارد. البته دولت وظیفه کمک به حوزه های علمیه را دارد و باید به آنها کمک کند. این کمک ها باید در راستای تجهیز مدارس یا تاسیس مدارس جدید باشد. در دوران صفویه مدارس اسلامی زیادی ساخته شد که هنوز نام آنها بر سر زبان هاست و آثار آن دوران هنوز قابل مشاهده است.
دولت نهم و دهم تاکنون به چه میزان به حوزه کمک مالی کرده است؟
اینطور نیست که این دولت در مقایسه با دولت های قبلی کم گذاشته باشد بلکه عملکرد خوبی در این زمینه داشته است. البته کمک های مالی دولت به حوزه بودجه تکمیلی است و در راستای امور اداری برخی حوزه ها و تجهیز مدارس مصرف می شود. اما خدا را شاهد می گیرم که مشکل مراجع و علما با دولت ارتباطی با بودجه ندارد و تنها خلط مبحث است.
اما اگر خاطرتان باشد، چندی پیش اظهارات معاون اول رئیس دولت دهم مبنی بر برابر بودن بودجه دولت به یک دانشجو با یک طلبه چالشی دیگر میان قم و دولت ایجاد کرد.
این مقایسه بیخود بوده و تکذیب می شود. بودجه طلاب از سوی مراجع تامین می شود و نه دولت. آنچه حضرات دولتی می دهند، تنها خرج خدمات عمومی و اداری می شود اما باز هم تاکید می کنم مشکل مراجع با دولت این مسائل نیست.
برخی اوقات همین بودجه اندک که از دولت به حوزه می رسد، این شائبه را ایجاد می کند که استقلال حوزه به زیر سوال رفته است. این طور نیست؟
اصلاً درست نیست و آگاهان به وضعیت حوزه ها هیچ گاه این مساله را تایید نمی کنند.
تاکید دارید که مشکل مراجع با دولت اصلاً ارتباطی با بودجه ندارد. شما بفرمایید این مشکلات از کجا ناشی می شود؟
مشکل این است که دولتی که داعیه اسلامی بودن دارد، به نظرات و مواضع علما و مراجع بی توجهی می کند. مشکل دیگر هم نوع برخورد با برخی شخصیت های روحانی است که در شأن دولت اسلامی نیست. این سفرهایی که از جانب دولت به قم انجام می شود باید تاثیر داشته باشد و این طور نباشد که به عنوان یک امتیاز مثبت مورد بهره برداری قرار گیرد. این طور نباشد که آقایان به قم بیایند و بعد از بازگشت به تهران به نصایح و توصیه های مراجع توجه نکنند. نباید تنها جنبه های مثبت این سفر را دید و به نکات منفی عملکرد دولت که از سوی مراجع گوشزد شده است، بی توجهی شود.
یکی از نکاتی که در سفر به قم به دولت توصیه شد، تلاش برای آزادی زندانیان پس از انتخابات بود که اتهام و جرم قابل توجهی نداشته اند. این مساله بارها از سوی بزرگان توصیه شده اما متاسفانه جنبه عملی نیافته است. شما چه نظری دارید؟
این درد دل خیلی ها است. باید پذیرفت که در این مساله افراط و تفریط هایی صورت گرفته که شایسته نبود. بهتر بود از سوی دستگاه های مختلف، مدیریت بهتری در این راستا صورت می گرفت و به نحوی رفتار می شد که اعتماد مردم جلب شود. کاش دادگاه کهریزک علنی بود تا مشخص شود متخلفان چه کسانی هستند. و ای کاش با متخلفان حمله به کوی دانشگاه برخورد سنگین تری صورت می گرفت و هر دو دادگاه علنی برگزار می شد.
توصیه آیت الله مکارم برای آزادی برخی زندانیان که جرم سنگینی ندارند بسیار خوب و جالب است و امیدواریم این بار به این توصیه عمل شود ولو با اخذ وثیقه. مراجع در برخی موارد در حوادث پس از انتخابات با تندروی ها مقابله کردند و به آرام کردن فضا توصیه کردند.
برخی رسانه ها هم در این ایام عملکرد خوبی نداشتند و مکرراً برخی شخصیت های نظام را مورد تاخت و تاز قرار دادند. در این ایام حتی به خاندان امام راحل هم رحم نشد. آیا هجمه به این خاندان در راستای حفظ نظام و انقلاب بود؟
یکی از مراجع عظام در دیدار احمدی نژاد از او خواست نخبگانی که به کاندیدای رقیب رای داده اند را به رسمیت بشناسد و از آنها در امور کشور استفاده کند. این توصیه هم بارها خطاب به دولت مطرح شده است. تا چه حد امیدوارید که این بار مورد توجه قرار گیرد؟
نمی دانم باید از خودشان بپرسید. متاسفانه تلقی دولت این است که همه باید با او موافق باشند و سایرین ضدانقلاب، تحت تاثیر بیگانه، مخالف نظام و انقلاب هستند. دید دولت نسبت به مخالفان، واقع بینانه نیست و حضور مردم در راهپیمایی را معیار محبوبیت و رسمیت خود قرار می دهند که در بیشتر موارد در بیان میزان حضور در راهپیمایی ها مبالغه می شود. بسیاری از افرادی هم که در راهپیمایی ها شرکت می کنند برای تایید اصل نظام می آیند اما اینگونه القا می شود که در حمایت از دولت و رئیس جمهور به خیابان آمده اند.
روزنامه بهار
دل؛ پیرسوکِ طاقت بی، پروندیش باشه دست